Panamakanaal tarieven exploderen door oorlog Iran: miljoenen per schip
In dit artikel:
De doorgangstarieven voor het Panamakanaal zijn door de oorlog in Iran en de daaruit voortvloeiende verstoring van energiestromen naar recordniveaus gestegen. Doordat de Straat van Hormuz deels gesloten is en de aanvoer vanuit de Golfregio sterk is teruggevallen, zoeken Aziatische kopers massaal naar energie uit de Verenigde Staten. Dat veroorzaakt een ongekende vraag naar doorvaart via het kanaal, dat de kortste verbinding vormt tussen de Amerikaanse Golfkust en Azië.
Dagelijkse veilingen voor voorrangsplaatsen (met name voor Panamax-sluizen) trekken nu veel meer bieders; volgens Argus Media ligt de gemiddelde veilingprijs inmiddels rond 837.500 dollar, waar die vóór het conflict nog ongeveer 80–85.000 dollar bedroeg. Ross Griffith (Argus) zegt dat de veilingprijzen bijna vertienvoudigd zijn sinds het begin van de oorlog. In sommige gevallen bereikten biedingen in april zelfs circa 4 miljoen dollar per doorgang. Tegelijk blijven de vaste tolbedragen voor het kanaal relatief stabiel: voor een standaard vrachtschip zijn die doorgaans tussen 300.000 en 500.000 dollar, en voor de grootste containerschepen tot 1,5 miljoen dollar.
De prijsexplosie betreft vooral de extra kosten om wachtrijen te vermijden; zulke veilingen regelen nog steeds ongeveer 30% van het verkeersvolume. Door de grotere export van Amerikaanse olie via Panama nemen wachttijden toe—gemiddeld 4,25 dagen voor olietankers volgens Kpler—en lopen logistieke opstuwingen op. Energie-experts wijzen erop dat het ruime Amerikaanse aanbod en het beperkte zeeaanbod Aziatische markten dwingt hogere prijzen te betalen (Kenneth Medlock, Rice University).
Gevolgen zijn hogere transportkosten, grotere concurrentie tussen Europa en Azië en verlegde handelsstromen nu tientallen tankers hun routes hebben aangepast richting Azië. De Panama Canal Authority wijst erop dat de prijsstijgingen marktdynamiek weerspiegelen en niet het gevolg zijn van structurele tariefsverhogingen door het kanaal.