Staakt-het-vuren? Iran vraagt miljoenen voor doorgang door Straat van Hormuz

In dit artikel:

Iran opent de Straat van Hormuz, maar onder strikte voorwaarden die het verkeer sterk beperken en duur maken. De heropening maakt deel uit van een staakt-het-vuren met de Verenigde Staten, maar Iran voert gecontroleerde doorgangen uit met militaire toezicht: schepen moeten zich vooraf melden, worden gescreend op banden met de VS of Israël en betalen een tarief van circa 2 miljoen dollar per passage.

Voor rederijen en verzekeraars schept dit onmiddellijke problemen. De controle door Iraanse militaire eenheden — waaronder mogelijke betrokkenheid van de Revolutionaire Garde — brengt spanningen met bestaande internationale sancties en roept vragen op over de juridische positie van scheepseigenaren die zo met Iran samenwerken. Verzekeraars moeten de nieuwe risico’s en aansprakelijkheden beoordelen, wat tijd kost en tot vertragingen leidt.

De capaciteit is sterk teruggeschroefd: waar normaal ongeveer 140 schepen per dag passeerden, gaat het nu om ruim tien à vijftien per dag. Dat veroorzaakt schaarste en verhoogde druk op bevoorradingsketens; welke vaartuigen voorrang krijgen is nog onduidelijk (olietankers lijken waarschijnlijker, maar niets is zeker). Bovendien stuurt Iran schepen soms langs alternatieve routes dicht langs de eigen kust, wat afwijkt van gebruikelijke vaarwegen en extra operationele risico’s met zich meebrengt.

Kortom: de doorgang is weer open in formele zin, maar hoge kosten, strenge controles en beperkte doorvoer maken de herstart fragiel en houden wereldhandel afhankelijk van de voorwaarden die Iran stelt.